विदेश

श्रीलंकाजस्तै आर्थिक पतनको बाटोमा पाकिस्तान

श्रीलंकाजस्तै आर्थिक पतनको बाटोमा पाकिस्तान

इस्लामाबाद । घट्दै गएको विदेशी मुद्रा सञ्चिति र बढ्दो मुद्रास्फीतिले पाकिस्तान आर्थिक पतनको बाटोमा छ। श्रीलंकाको आर्थिक पतनजस्तै पाकिस्तानको अवस्था हुने विश्लेषणहरु भइरहेका छन्। 

'पाकिस्तानको केन्द्रीय बैंक, स्टेट बैंक अफ पाकिस्तान (एसबीपी) ले सरकारलाई एक एसओएस पठाएको छ, जसमा विदेशी विनिमय सञ्चितिमा आएको गिरावटले देशको आयात गर्ने क्षमतामा नकारात्मक असर पार्न सक्छ। पाकिस्तानको विदेशी मुद्रा सञ्चितिमा गिरावट, जुन १७ जुन २०२२ मा ८.२४ बिलियन अमेरिकी डलरमा झरेको छ,' युरोपियन टाइम्सले एक रिपोर्टमा भन्यो।

निकट भविष्यमा ऋण सेवा र अन्य भुक्तानीको दबाबका कारण यो प्रवृत्ति जारी रहने सम्भावना छ। घट्दो विदेशी मुद्रा सञ्चितिलाई जोगाउन एसबीपीले सबै गैर-आवश्यक वस्तुहरूको आयातमा अस्थायी प्रतिबन्ध लगाउन वकालत गरेको छ। तर, आजको ठूलो चुनौती भनेको बढ्दो इन्धन आयातले निम्त्याएको जोखिम हो। जसले पाकिस्तानको ऊर्जा सुरक्षालाई असर गर्छ। लामो अवधिमा, पाकिस्तानको श्रीलंकाको बाटोमा जाने जोखिम बढ्दै गएको पनि रिपोर्टमा उल्लेख छ। 

पाकिस्तानको वर्तमान आर्थिक परिसूचक निकै कमजोर छ। यूएनडीपीका अनुसार पाकिस्तान २५० अर्ब अमेरिकी डलरभन्दा बढी ऋणको सामना गरिरहेको छ। 'यो जीवनयापनको लागत संकटले लाखौं मानिसहरूलाई गरिबी र सास फेर्न सक्ने गतिमा भोकमरीमा डुबिरहेको छ र यससँगै, बढ्दो सामाजिक अशान्तिको खतरा दिन प्रतिदिन बढ्दै गइरहेको छ,' यूएनडीपी प्रमुख अचिम स्टेनरले भने।

यो बयान पाकिस्तानको बढ्दो आर्थिक समस्याको पृष्ठभूमिमा आएको हो। यसअघि आज, पाकिस्तानी रुपैयाँ अमेरिकी डलरको तुलनामा रेकर्ड न्यून अवमूल्यन भएको थियो किनभने यो अन्तरबैंक बजारमा डलरको तुलनामा पाकिस्तानी रुपंयाँ २४.०५ मा झरेको थियो।

पाकिस्तानी मुद्रा ४.४८ रुपैयाँ वा १.८९ प्रतिशत गुमायो। पाकिस्तानको विदेशी विनिमय संघका अनुसार २०२२ को सुरुदेखि, रुपैयाँले आफ्नो मूल्यको ३० प्रतिशतभन्दा बढी गुमाएको छ। बुधबार, पाकिस्तानका वित्त र राजस्व मन्त्री मिफ्ताह इस्माइलले आशा व्यक्त गरे कि रुपयाँको दबाब एक दुई हप्तामा कम हुनेछ। 'अर्को महिनादेखि पाकिस्तानमा निर्यात र रेमिट्यान्सबाट आउने डलर आयात र ऋण सेवाबाट बाहिरिने डलरभन्दा बढी हुनेछ। तसर्थ, रुपयामा दबाब कम हुनेछ र मुद्रा मूल्यवृद्धि हुनेछ,' इस्माइलले भने।

अमेरिकी डलर अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा ऐतिहासिक उच्च विन्दुमा पुगेको, ब्याजदर वृद्धि, विश्वव्यापी मुद्रास्फीति, आपूर्ति शृङ्खलामा अवरोधलगायतका धेरै कारणले रुपैयाँको अवमूल्यन भएको उनले बताए। यस महिनाको सुरुमा आईएमएफले विस्तारित कोष सुविधाको संयुक्त सातौं र आठौं समीक्षाको निष्कर्षको लागि पाकिस्तानी अधिकारीहरूसँग स्टाफ-स्तरीय सम्झौतामा पुगेको जनाएको छ। सम्झौताको बावजुद, देशमा चलिरहेको राजनीतिक र आर्थिक उथलपुथलले लगानीकर्ताहरूमा चिन्ता बढाएको पाकिस्तानको बिजनेस रेकर्डरले रिपोर्ट गरेको छ।