Breaking News

बिचार / ब्लग

परिवार दलले केपी ओलीको साथ छाडेको छैन, तत्काल छाडदैन पनि

शनिबार, १६ बैशाख २०७४ गते मा प्रकाशित

ek nath dhakal

–एकनाथ ढकाल, अध्यक्ष, नेपाल परिवार दल परिवार दललाई सरकारको गठबन्धनमा आउनू भनेर निम्तो गरिएको थियो । यो निम्तोको अर्थ हामी पनि राष्ट्रहित विपरीतको संविधान संशोधनमा कांग्रेस माओवादी झै सति जानु भन्ने थियो । निम्तो आयो भन्दैमा हामीले मानेको होइन । पार्टीले निर्णय गरेको छैन । संविधान संशोधनकालागि अहिले जस्तो प्रस्ताव गरिएको छ, त्यो प्रस्तावमा परिमार्जन हुन्छ भनेर प्रधानमन्त्रीले भन्नु भएको छ । यदि अहिलेको संशोधन प्रस्तावमा परिमार्जन भएर राष्ट्रहित नगर्ने प्रावधान हटाइयो भने हामी संशोधनको पक्षमा जान पनि सक्छौं । तर अहिलेको संशोधन प्रस्तावको पक्षमा हामी जान सक्दैनौं ।

परिवार दल एमालेको मोर्चाबाट सरकारी मोर्चामा गएको भनेर आएका खबरहरु गलत हुन् । अहिलेसम्म परिवार दल नेकपा एमालेको मार्चामा छ ।

अहिले सरकारले ल्याएको संविधान संशोधन प्रस्ताव राष्ट्रको हितमा छैन । राष्ट्रको हितमा नभएको प्रस्ताव पास गर्नुपर्छ भनेर नेपाली कांग्रेस, माओवादी केन्द्र, राप्रपा आदि लागि परेका छन् । मधेसी मोर्चाको त के कुरा गर्नु । यो मोर्चाले त राष्ट्रहित पनि हेर्दैन, मधेस हित पनि हेर्दैन ।

प्रदेशहरुको सीमांकन फेरबदल गर्दा सम्बन्धित अर्को प्रदेशको सहमति नचाहिने व्यवस्था ल्याउन खोजिएको छ । यसो गर्दा त सम्बन्धित प्रदेशका जनताको अधिकार पनि खोसिन्छ । जनताको अधिकार खोस्ने संशोधन प्रस्तावमा कसरी सहमत हुन सकिन्छ ? यदि यस्तो भयो भने जो कोहीले सीमांकन फेरबदल गर्नु पर्यो भनेर माग राख्छन् । आन्दोलन गर्छन । यो राष्ट्रिय अखण्डताको पक्षमा पनि छैन ।

अब भाषाको कुरा गरौं । सरकारले भाषा आयोगको सिफारिसमा विभिन्न भाषालाई संविधानको अनुसूचीमा राख्ने गरी संशोधन प्रस्ताव ल्याइएको छ । नेपालमा मुख्य भाषालाई छाडेर अर्को कुनै भाषालाई पनि अनुसूचीमा राख्ने तयारी हो यो । घुमाउरो पारामा यो भाषाको खेल डरलाग्दो छ । यसबाट सबैभन्दा बढी प्रभावित मधेसका जनता हुनेछन् । मैथली, भोजपुरी, अवधी भाषा सकेर अर्को भाषा स्थापना गर्ने खेल हो । यो खेलमा नेपालको सरकार नै लागिपरेको छ ।

नेपालको संविधानले राज्यको प्रमुख नौ पदमा अंगीकृत नागरिकलाई प्रवेशमा रोक लगाएको छ । यस्तो व्यवस्था संसार भर हुन्छ । अंगीकृत भनेका विदेशबाट आएकाहरु हुन् । हामीले त सुरुमा नेपालकै धर्ती पुत्रहरुको पो अधिकारको निश्चितता गर्नु पर्ने हो । तर यहाँ त बाहिरबाट आएकाहरुलाई अधिकार दिनु पर्छ भनेर बहस भइरहेको छ । राज्यका प्रमुख नौ पदमा जान अंगीकृतलाई लगाइएको रोक संशोधन गर्ने तयारी छ । नौ भन्दा पनि कम पदहरुमा मात्रै अंगीकृतलाई रोक्ने बाँकी सबैमा दिने भन्ने योजना हो यो । आफ्नो देशै विदेशमा जन्मेको नागरिकलाई सुम्पिने संशोधन हामी कसरी मान्ने ? सवाल नै पैदा हुँदैन ।

अहिलेको संविधानमा नेपालमा विवाह गरेर आएकी विदेशी महिलाले आफ्नो देशको नागरिकता त्यागे पछि नेपाली नागरिकता पाउने व्यवस्था छ । यसलाई संशोधन गरेर पहिलेको नागरिकता त्याग्ने प्रक्रिया सुरु गर्ने बित्तिकै नागरिकता हातमा राखिदिने भन्ने छ । अन्तरिम संविधानमा यस्तै थियो भन्ने तर्क गरिन्छ । अन्तरिम संविधान नै मन परेको हो भने किन चाहिएको त हामीलाई नयाँ संविधान ? नेपालमा जे जस्तो गतिविधीहरु अहिले देखा परेका छन् ती गतिविधिका बाहिरी र भित्री पाटाहरु फरक छन् । दृश्य र अदृश्य शक्तिले नेपालको संविधान संशोधन गरेर नेपालको हित विपरीत कार्यहरु गराइरहेको छ ।

कसैलाई प्रधानमन्त्रीको पद मुखैमा आइसकेको छ । देश भाँडमै जाओस्, संविधानमा जे सुकै लेखियोस्, तर प्रधानमन्त्री चाहीँ बन्नुपर्छ भन्ने मान्यताबाट निर्देशित भएर नेताहरु परिचालित भएका छन् ।

राष्ट्रकै हित विपरीत संविधान संशोधन हुन हुँदैन भन्ने नेपाली कांग्रेसमा धेरै सांसदहरु छन् । तर के गर्नु उनीहरु पार्टीको निर्णयविपरीत बोल्दैनन् ।

संसदमा प्रतिनिधित्व गर्ने दलहरुको बैठकमा मैले प्रधानमन्त्रीलाई चुनाव गराउने, मधेसी मोर्चालाई सहमतिमा ल्याउने बहानामा एमालेलाई धेरै टाढा नधकेल्नुस भन्ने सुझाव दिएँ । दोस्रो चरणमा निर्वाचन भए पनि केही छैन तर चुनाव गराउनु पर्छ भन्ने मान्यता हो । तर अब समस्या के छ भने संविधान संशोधन नभइ चुनाव हुने अवस्था पनि छैन । राष्ट्रहितविपरीत संविधान संशोधन प्रस्ताव पास हुन गाह्रो छ ।

मलाइ अहिले लागेको एक शंका पनि छ । त्यो के भने कांग्रेस, एमाले माओवादी मिलेर मधेसी मोर्चालाई नंग्याउन खोजेको त हैन ? यदि संविधान संशोधन प्रस्ताव पास भएन भने एमाले खुसी हुन्छ । प्रस्ताव पास नभए पनि चुनाव भयो भने माओवादीले चुनावको जस लिन पाउँछ । चुनाव भयो भने सत्ता हातमा आउँछ कांग्रेस पनि खुसी हुन्छ । यस्तो भयो भने नांगिने मधेसी मोर्चा हो ।

राष्ट्रको हित नहुने र मधेसी जनताको हितमा पनि नभएको संविधान संशोधन प्रस्ताव पास भएन भने मधेसी मोर्चा आन्दोनलको चरम उत्कर्षमा जान सक्छ । जस्ता शक्तिसँग पनि मिलेर राष्ट्रलाई ठूलो क्षति पुर्याउने सम्भावना पनि छ । त्यस्तो हुँदा थप अशान्ति हुन्छ । राष्ट्रियता कमजोर हुन्छ । मोर्चाको माग पूरा गर्दा पनि राष्ट्रियता त कमजोर नै हुन्छ ।

नेपालको राजनीतिमा बाहिर जे देखिन्छ भित्र त्यो हुँदैन भन्ने कुरा त थ्रेस होल्डको विषयले पनि स्पष्ट पारिदियो । कुनै विदेशीले धेरै पहिलेदेखि मधेसी दलहरु एक होउन र नेपालको हित विपरीत त्यो शक्तिलाई प्रयोग गर्न पाइयोस भन्ने चाहना राखेको थियो । तर त्यो पूरा भइरहेको थिएन । त्यही शक्तिले तीन प्रतिशत र एक सिटको थ्रेस होल्ड रादिदियो । त्यति भएपछि मधेसी दलहरु मिल्न बाध्य भए । यसबाट नेपालकै, नेपाली माटोकै, नेपालको राष्ट्रियता, अखण्डताको पक्षमा रहने साना राजनीतिक दलहरु संकटमा परेका छन् । (अध्यक्ष ढकालसँग गरिएको कुराकानीमा आधारित)